تاریخ : سه شنبه 26 آبان 1405
کد 7495

زنگ خطر برای فرش دستباف استان؛ از سقوط صادرات تا ضرورت بازنگری در سیاست‌های حمایتی

نشست کمیسیون فرش، صنایع دستی و گردشگری اتاق بازرگانی تبریز با محوریت «تحلیل و آسیب شناسی بازار داخلی فرش دستباف، بررسی وضعیت تأمین، قیمت و چالش‌های مواد اولیه مورد نیاز تولید فرش دستباف، بررسی وضعیت صادرات فرش دستباف»  در اتاق بازرگانی تبریز برگزار شد.
به گزارش روابط عمومی اتاق بازرگانی تبریز، مجید عباسی، دبیر کمیسیون فرش، صنایع ‌دستی و گردشگری اتاق بازرگانی تبریز، در ابتدای این نشست با تأکید بر ضرورت تعامل و همکاری مؤثر دولت و بخش خصوصی در راستای توسعه این حوزه گفت: با توجه به اینکه محصولات و خدمات حوزه فرش، صنایع ‌دستی و گردشگری با بخش گسترده‌ ای از جامعه ارتباط دارد، رونق و توسعه این بخش ‌ها نیازمند مشارکت، هم ‌افزایی و حمایت جدی دولت در کنار بخش خصوصی است.
وی با اشاره به مشکلات فعالان صنعت فرش، به‌ویژه افزایش هزینه‌های تولید و قیمت مواد اولیه، افزود: ضروری است دولت با تدوین و اجرای بسته‌ های حمایتی هدفمند، به‌ خصوص در زمینه تأمین مواد اولیه، زمینه کاهش هزینه ‌های تولید را فراهم کند. کاهش قیمت مواد اولیه و به دنبال آن کاهش قیمت تمام ‌شده فرش می‌تواند ضمن افزایش قدرت خرید مصرف‌کنندگان، به ارتقای توان رقابتی فرش ایرانی در بازارهای داخلی و بین ‌المللی کمک کرده و زمینه ‌ساز احیای جایگاه و رونق دوباره این صنعت ارزشمند در استان آذربایجان شرقی، کشور و بازارهای جهانی شود.
عباسی همچنین با اشاره به اعلام آمادگی متفکرآزاد، نماینده مردم تبریز، آذرشهر و اسکو در مجلس شورای اسلامی، برای پیگیری مسائل و مشکلات فعالان این حوزه اظهار کرد: مقرر شده است مجموعه مشکلات، دغدغه ‌ها و پیشنهادهای مطرح‌ شده از سوی فعالان این بخش در نشست امروز جمع ‌بندی و در جلسه ‌ای با حضور وی مطرح شود تا زمینه بررسی و پیگیری مطالبات فعالان این حوزه از طریق مجلس شورای اسلامی فراهم شود.

صادرات فرش در بن‌بست پیمان‌سپاری ارزی

احد عظیم‌زاده، رئیس کمیسیون فرش، صنایع‌دستی و گردشگری اتاق بازرگانی تبریز گفت: در تبریز بیش از ۲۰ تا ۳۰ طراح فرش فعالیت می‌کنند و باید از ظرفیت آن‌ها برای به‌روزرسانی طرح‌ها و رنگ‌ها استفاده کنیم. بازار از نقشه‌ها و طرح‌های تکراری خسته شده و به طرح‌ها و رنگ‌های جدید نیاز دارد. مثلا پیشرفت فرش قم نیز نشان می‌دهد که نوآوری در طراحی می‌تواند به ارتقای جایگاه یک منطقه در این صنعت کمک کند.

وی با اشاره به ظرفیت فرش روستایی ادامه داد: تلاش‌هایی برای توسعه این بخش انجام شده و اکنون فرش‌های روستایی با استقبال و فروش مناسبی مواجه‌اند؛ با این حال، به‌روزرسانی نقشه‌ها و استفاده از رنگ‌های متنوعی مانند فیروزه‌ای، آبی و کرم می‌تواند به رونق بیشتر این بخش کمک کند.

رئیس کمیسیون فرش، صنایع‌دستی و گردشگری اتاق بازرگانی تبریز، یکی از ضرورت‌های اصلی این صنعت را شناخت تقاضای بازارهای جهانی دانست و تصریح کرد: باید محصولی تولید کنیم که متناسب با نیاز و سلیقه بازارهای هدف باشد. اما در حال حاضر صادرات فرش تقریباً متوقف شده و متاسفانه نزدیک صفر است.

وی ادامه داد: صادرات را تحریم داخلی کرده‌اند. یکی از موانع اصلی آن، پیمان‌سپاری ارزی است. دولت باید به صادرکننده خدمت کند و زمینه فعالیت او را فراهم سازد، نه اینکه با وضع محدودیت‌ها مسیر صادرات را مسدود کند.

عظیم‌زاده با اشاره به مخالفت خود با حضور در نمایشگاه امسال برای اعمال فشار در راستای حذف پیمان‌سپاری ارزی گفت: سال گذشته ۶۶۰ غرفه در نمایشگاه حضور داشتند، اما امسال پیشنهاد دادم برای اعتراض به این سیاست، نمایشگاه را تحریم کنیم. با این حال، ۱۵۳ نفر در نمایشگاه شرکت کردند و عملاً این اقدام اعتراضی به نتیجه نرسید. وزیر نیز در گفت‌وگو با ما با این دیدگاه موافقت کرد، اما موضوع را به بررسی بیشتر موکول کرد.

وی حذف پیمان‌سپاری ارزی را از مطالبات جدی فعالان این صنعت عنوان کرد و افزود: این سیاست آسیب بزرگی به صنعت فرش وارد کرده است و باید برای رفع آن تلاش کنیم.

عظیم‌زاده در ادامه با تأکید بر ضرورت تغییر رویکرد تولید برای حضور مؤثر در بازارهای خارجی اظهار کرد: بخش عمده نقشه‌های فعلی فرش ایران در بازارهای خارجی با تقاضای کافی مواجه نیستند. حتی اگر روزی تحریم‌ها برداشته شود، نمی‌توان با همین طرح‌ها انتظار صادرات موفق داشت؛ چراکه ممکن است محصولات تولیدشده در انبارها باقی بمانند. باید به سمت تولید فرش‌های مدرن حرکت کنیم؛ محصولاتی که از یک تا نهایت هفت رنگ بافته می‌شوند، بافت آسان‌تری هم دارند و با سلیقه امروز بازار نیز سازگارترند.

وی همچنین در بخشی از سخنان خود با انتقاد از عدم حضور نمایندگان دستگاه‌های دولتی در این جلسه تأکید کرد: برای جلسات آینده، لازم است دعوت‌نامه‌های رسمی به‌صورت جداگانه و مستقیم برای مدیران و مسئولان دستگاه‌های دولتی مرتبط ارسال شود تا زمینه حضور و مشارکت آن‌ها در جلسات فراهم شود. 
عظیم‌زاده با اشاره به مشکلات مالی یک فرد و صدور حکم اعدام برای او، از حاضران درخواست کرد برای کمک به حل این مشکل، مبالغی بین پنج تا ۱۰۰ میلیون تومان مشارکت کنند.
رئیس کمیسیون فرش، صنایع‌دستی و گردشگری اتاق بازرگانی تبریز، در واکنش به پیشنهاد ایجاد مرکزی برای سرویس و تعمیر فرش‌های عودتی در منطقه آزاد ارس اظهار کرد: فرش‌های عودتی باید به ایران بازگردانده و در داخل کشور تعمیر شوند و در بازار داخلی به فروش برسند. وقتی فرشی در کشور مقصد به فروش نرسیده است، ارسال مجدد آن به همان بازار نیز تصمیم درستی نیست.
وی همچنین درباره پیشنهاد برگزاری نمایشگاه فرش در منطقه آزاد ارس گفت: برگزاری نمایشگاه در منطقه آزاد ارس نیز راهکار مناسبی نیست. اگر قرار باشد نمایشگاهی برگزار کنیم، ترجیح ما این است که این رویداد در خود تبریز برگزار شود و از نمایندگان مجلس نیز بخواهیم برای حذف پیمان‌سپاری ارزی فرش پیگیری کنند تا نمایشگاه با این مطالبه در تبریز برگزار شود.


بیمه قالیبافان در بودجه‌ریزی مغفول مانده است

بشیری، نایب‌رئیس کمیسیون فرش، صنایع‌دستی و گردشگری اتاق بازرگانی تبریز، با انتقاد از کم‌توجهی دستگاه‌های دولتی به مسائل این حوزه گفت: در آستانه فصل بودجه‌ریزی قرار داریم و دستگاه‌های دولتی در حال تدوین بودجه سال آینده هستند، اما متأسفانه در زمینه پیش‌بینی اعتبارات مربوط به بیمه قالیبافان کم‌کاری شده است.
وی همچنین با اشاره به نبود نمایشگاه بین‌المللی فرش در آذربایجان شرقی اظهار کرد: تبریز به‌عنوان یکی از قطب‌های اصلی فرش دستباف کشور، فاقد نمایشگاه بین‌المللی تخصصی فرش است. از اتحادیه‌ها و فعالان این حوزه انتظار داریم با هم‌افزایی و همکاری، برای راه‌اندازی نمایشگاه بین‌المللی فرش در آذربایجان شرقی تلاش کنند تا این رویداد در سطح ملی برگزار شود.

ضرورت تشکیل دبیرخانه تخصصی برای سامان‌دهی مطالبات فعالان صنعت فرش

سرهنگ زینال‌خواه، مسئول بسیج اصناف سپاه عاشورا، با تأکید بر ضرورت سامان‌دهی مطالبات فعالان صنعت فرش اظهار کرد: در جلسه فعلی، مسائل و مشکلات به‌صورت پراکنده و بدون دسته‌بندی مشخص مطرح شدند؛ بنابراین پیشنهاد می‌شود دبیرخانه‌ای تخصصی برای حوزه فرش تشکیل شود تا مشکلات در بخش‌های مختلف شناسایی، دسته‌بندی و برای آن‌ها راهکارهای اجرایی ارائه شود.

وی افزود: با تشکیل چنین دبیرخانه‌ای می‌توان مسائل را از مسیرهای مختلف، از جمله شورای تأمین استان، پیگیری کرد و با استفاده از ظرفیت و نفوذ افراد مؤثر در این حوزه، زمینه تصویب مصوبات حمایتی و حل مشکلات را فراهم آورد.

مسئول بسیج اصناف سپاه عاشورا در پایان با اعلام حمایت از فعالان صنعت فرش تصریح کرد: ما خود را در کنار تولیدکنندگان و فعالان اقتصادی می‌دانیم و برای کمک به رفع مشکلات این حوزه آمادگی داریم. موضوع پیمان‌سپاری ارزی نیز از جمله مسائلی است که باید برای آن چاره‌اندیشی و اقدام جدی صورت گیرد.


قوانین غیرکارشناسی مانع رونق صنعت فرش شده‌اند

یعقوب فرشکاران، رئیس اتحادیه تولیدکنندگان و صادرکنندگان فرش دستباف استان آذربایجان‌شرقی، با تأکید بر ضرورت کاهش دخالت‌های غیرکارشناسی دولت در فعالیت‌های بخش خصوصی اظهار کرد: برخی از فعالان این حوزه معتقدند دولت باید از دخالت در امور اجرایی و اقتصادی بخش خصوصی خودداری کند؛ چراکه تعدد قوانین و مقررات نادرست که بدون انجام بررسی‌های کارشناسی تدوین شده‌اند، نه‌تنها کمکی به بهبود شرایط نمی‌کنند، بلکه مشکلات را تشدید می‌کنند.

وی با اشاره شرایط سیاسی کشور گفت: خریداران خارجی فرش ایران کاهش یافته است. محدودیت‌های صادراتی بازار فرش را با مشکلات جدی مواجه کرده است.
فرشکاران با اشاره به ظرفیت اشتغال‌زایی صنعت فرش دستباف گفت: بر اساس آمارهای اعلام‌شده، دولت برای ایجاد اشتغال هر فرد حدود سه میلیارد تومان سرمایه‌گذاری را ضروری می‌داند؛ در حالی که در صنعت فرش می‌توان با حدود ۵۰۰ میلیون تومان سرمایه اولیه و تأمین مواد اولیه، برای یک نفر شغل ایجاد کرد. نیروی انسانی این حوزه نیز از مهارت و تخصص لازم در زمینه بافندگی برخوردار است.

وی همچنین نسبت به استفاده از ابریشم مصنوعی هشدار داد و گفت: استفاده از این نوع مواد اولیه می‌تواند عوارض و پیامدهای نامطلوبی به همراه داشته باشد.

فرشکاران، آشفتگی بازار را از دیگر مشکلات این صنعت دانست و اظهار کرد: شرایط بازار به‌اندازه‌ای نامشخص شده که فعالان صنفی و مغازه‌داران نیز نمی‌دانند بازگشایی واحدهای تجاری در هر روز برای آن‌ها سودآور خواهد بود یا خیر.

وی با تأکید بر ضرورت ارتباط تولیدکنندگان فرش با طراحان ادامه داد: در تهران، اروپا و بسیاری از کشورهای دیگر، طراحان نقش مهمی در انتخاب فرش مورد استفاده مشتریان دارند. تولیدکنندگان ما نیز باید ارتباط خود را با طراحان گسترش دهند و متناسب با سلیقه و نیاز بازار حرکت کنند.
فرشکاران در ادامه به پیشنهادهای مطرح‌شده در دیدار با مدیر منطقه آزاد ارس اشاره کرد و گفت: پیشنهاد دادیم فضایی در منطقه آزاد ارس برای فرش‌های عودتی که از کشورهای دیگر اختصاص یابد تا سرویس‌کاران بازار بتوانند بدون نیاز به سفرهای خارجی، فرش‌ها را همانجا رفو کنند.
وی همچنین پیشنهاد برگزاری نمایشگاه بین‌المللی فرش در منطقه آزاد ارس را مطرح کرد و افزود: می‌توان با دعوت از فعالان و خریداران کشورهای حوزه اوراسیا، قزاقستان و سایر بازارهای هدف، زمینه برگزاری نمایشگاهی بین‌المللی را فراهم کرد. این نمایشگاه می‌تواند با هدف تسهیل مبادلات و بدون الزام به پیمان‌سپاری ارزی برگزار شود.




احیای ردیف بودجه بیمه قالیبافان از سال آینده در دستور کار است

علی سلیمانی، رئیس اداره فرش اداره کل صمت آذربایجان‌شرقی، با اشاره به اهمیت بیمه قالیبافان گفت: اخیراً مقرر شده است مرکز ملی فرش ایران در وزارت صنعت، معدن و تجارت، اطلاعات مربوط به سازمان‌های تأمین اجتماعی سراسر کشور را دریافت و در اختیار استان‌ها قرار دهد، اما تاکنون بخشنامه‌ای در این زمینه ابلاغ نشده است.

سلیمانی با اشاره به قطع ردیف بودجه بیمه قالیبافان از سال ۹۳ اظهار کرد: قرار است این ردیف بودجه از سال آینده برقرار شود. حتی اگر منابع محدود باشد، بیمه برای قالیبافان اهمیت زیادی دارد و به‌عنوان یک پشتوانه و امنیت شغلی محسوب می‌شود. در حال حاضر ۳۱ هزار و ۶۰۰ نفر در استان آذربایجان شرقی از بیمه قالیبافی استفاده می‌کنند و منتظر ابلاغ بخشنامه برای مشخص شدن نحوه اجرای آن هستیم تا طرح در تبریز و سایر مناطق استان پیاده‌سازی شود.

رئیس اداره فرش اداره کل صمت استان ادامه داد: در گذشته جلسات بیشتر با محوریت تولید و صادرات برگزار می‌شد، اما طی دو ماه گذشته افزایش قیمت مواد اولیه به موضوع اصلی تبدیل شده است. در همین راستا با اداره تعزیرات حکومتی همکاری کرده‌ایم و ۱۴ پرونده برای رسیدگی به دادگاه ارسال شده است.

وی درباره پیمان‌سپاری ارزی نیز گفت: این موضوع را به‌طور جدی پیگیری می‌کنیم و معتقدیم باید در حوزه فرش و هنر، تسهیلات و سازوکارهای ساده‌تری در نظر گرفته شود تا فعالان این بخش بتوانند با سهولت بیشتری فعالیت کنند. تحقق این امر می‌تواند به افزایش اشتغال‌زایی در حوزه فرش کمک کند.

سلیمانی همچنین بر ضرورت استفاده از فناوری‌های نوین در صنعت فرش تأکید کرد و گفت: نمی‌توان از مسیر فناوری و تکنولوژی، به‌ویژه هوش مصنوعی، دور ماند. باید با برنامه‌ریزی مناسب از ظرفیت هوش مصنوعی و فناوری‌های نوین به نفع فرش دستباف استفاده کنیم.


آزادی 200 زندانی جرایم غیرعمد و محکومان مالی با حمایت احد عظیم‌زاده

 رسول تقی‌پور، رئیس ستاد دیه استان، در این جلسه با اشاره به اقدامات خیرخواهانه عظیم‌زاده در زمینه آزادی زندانیان اظهار کرد: در یکی از جلسات پیشین اتاق بازرگانی، عظیم‌زاده اعلام کرد که آمادگی دارد ۲۰۰ نفر از زندانیان محکوم به جرایم غیرعمد را آزاد کند و این اقدام را هم‌زمان با زادروز خود به انجام برساند. آن جلسه با حضور مهمانانی از تهران برگزار شد و فضای بسیار پرشوری داشت.

وی با قدردانی از اقدامات عظیم‌زاده افزود: او نه‌تنها برای صنعت فرش، بلکه در حوزه آزادی زندانیان نیز منشأ خدمات ارزشمندی است. از ابتدای سال جاری، در هیچ استان دیگری چنین رقمی از کمک‌های مردمی برای آزادی زندانیان ثبت نشده است؛ به‌طوری‌که با همراهی خیرین استان، ۶۰ میلیارد تومان برای آزادی ۳۵۰ زندانی هزینه شده است. این اقدامات بدون دریافت کمک از ستاد مرکزی کشور و با اتکا به ظرفیت خیرین استان انجام شده است.

تقی‌پور همچنین به پخش کلیپی از آزادی زندانیان با حمایت عظیم‌زاده اشاره کرد و گفت: در این اقدام، ۱۷۰ نفر از زندانیان جرایم غیرعمد و محکومان مالی زندان‌های آذربایجان شرقی آزاد شدند.

در پایان جلسه نیز شماره حسابی در اختیار حاضران قرار گرفت تا برای کمک به فردی که با حکم اعدام روبه‌روست و به دلیل مشکلات مالی در این شرایط قرار گرفته است، مشارکت کنند.


 
آلبوم تصاویر کمیسیون فرش، صنایع دستی و گردشگری