بازار انرژی (نفت و گاز): قیمت نفت برنت در معاملات اخیر حدود ۷۱.۷۶ دلار در هر بشکه بسته شد (۲۰ فوریه)، با رشد اندک روزانه ۰.۱۴ درصد و افزایش بیش از ۵ درصد در هفته. این صعود عمدتاً ناشی از نگرانیهای ژئوپلیتیکی شدید (تهدیدهای نظامی آمریکا علیه ایران، مانورهای گسترده در منطقه، هشدار ۱۵ روزه برای توافق هستهای) و کاهش چشمگیر ذخایر نفت آمریکا (۹ میلیون بشکه) است. تعادل عرضه و تقاضا همچنان شکننده باقی مانده و خطر اختلال در تنگه هرمز وجود دارد.
پیشبینی هفته آینده: نوسانات شدید محتمل است؛ قیمت احتمالاً در محدوده ۷۰ تا ۷۴ دلار نوسان کند و در صورت تشدید تنشها، روند صعودی بگیرد (میانگین پیشبینی پایان فصل حدود ۷۲.۵۱ دلار). اخبار مثبت از مذاکرات میتواند به ثبات یا کاهش محدود منجر شود.
بازار طلا و داراییهای امن: طلا در روند صعودی قدرتمندی قرار دارد؛ قیمت نقدی (spot) حدود ۵۱۰۶ تا ۵۱۰۹ دلار در هر اونس (با رشد بیش از ۲.۵ درصد در ۲۴ ساعت اخیر) و قراردادهای آتی فوریه ۲۰۲۶ حدود ۵۰۷۱ دلار معامله میشود. تقاضای پناهگاهی به دلیل تنشهای جهانی (خاورمیانه، رقابت قدرتهای بزرگ) و نگرانیها از دلار افزایش یافته است.
پیشبینی هفته آینده: ادامه روند صعودی قوی انتظار میرود؛ طلا میتواند سطوح بالاتری (۵۱۰۰ تا ۵۲۰۰ دلار یا بیشتر) را تجربه کند، بهویژه اگر ریسکهای ژئوپلیتیکی تشدید شود و سرمایهها بیشتر به سوی داراییهای امن جریان یابد.
بازار ارزهای دیجیتال: بیتکوین حدود ۶۷,۸۰۰ تا ۶۸,۵۰۰ دلار (در حدود ۶۸,۰۰۰ دلار در معاملات اخیر) و اتریوم حدود ۱,۹۷۰ تا ۱,۹۸۹ دلار معامله میشود. بازار تحت تأثیر ترس شدید (شاخص Fear & Greed در سطوح بسیار پایین مانند ۹)، نگرانیهای مقرراتی و عوامل کلان اقتصادی (دلار ضعیف و تنشها) قرار دارد. پس از اصلاح از اوج، اکنون در مرحله تثبیت/اصلاح است.
پیشبینی هفته آینده: نوسانات قابلتوجه ادامه خواهد یافت؛ احتمال فشار فروش بیشتر در صورت افزایش تنشها یا انتشار دادههای منفی اقتصادی وجود دارد، اما حمایت نهادی میتواند از سقوط شدید جلوگیری کند (احتمال ماندن بیتکوین در محدوده ۶۵,۰۰۰ تا ۷۰,۰۰۰ دلار).
بازارهای بورس جهانی: شاخصهای آسیایی و جهانی تحت فشار نرخ بهره، تنشهای ژئوپلیتیکی و عدمقطعیت تجاری (تعرفههای جدید آمریکا) هستند. بورس آمریکا نوسانی، اروپا محتاطانه و آسیا با رشد محدود در بخشهایی مانند فناوری همراه است.
پیشبینی هفته آینده: حرکت نزولی یا نوسان محدود در بورسهای اصلی محتمل است؛ انتشار دادههای تورمی یا اخبار سیاسی منفی میتواند به افت بیشتر دامن بزند.
نرخ بهره و سیاست پولی: بانکهای مرکزی نرخها را در سطوح فعلی حفظ کردهاند تا دادههای تورم و رشد اقتصادی شفافتر شود. انتظار تغییرات عمده در کوتاهمدت اندک است.
پیشبینی هفته آینده: ثبات نسبی نرخ بهره؛ مگر آنکه دادههای کلان غیرمنتظره (تورم بالا یا رشد ضعیف) منتشر شود.
تعرفهها و سیاستهای تجاری (بهروزرسانی تا ۲۲ فوریه ۲۰۲۶)
• آمریکا (دوره دوم ترامپ): دیوان عالی در ۲۰ فوریه حکم داد که تعرفههای پیشین مبتنی بر قانون IEEPA غیرقانونی است و آنها را باطل کرد (این تعرفهها نرخهای بالا بر بسیاری کشورها داشتند). ترامپ بلافاصله واکنش نشان داد:
۲۰ فوریه: تعرفه جهانی ۱۰ درصد بر همه واردات (تحت بخش ۱۲۲ قانون تجارت ۱۹۷۴) اعلام شد، مؤثر از ۲۴ فوریه برای حداکثر ۱۵۰ روز (مگر تمدید توسط کنگره).
۲۱فوریه: نرخ به حداکثر مجاز ۱۵ درصد افزایش یافت (مؤثر فوری یا از ۲۴ فوریه).
معافیتها: شامل مواد معدنی حیاتی، انرژی، برخی محصولات کشاورزی (گوشت گاو، گوجه، پرتقال)، داروها، الکترونیک خاص، خودروهای سواری و قطعات، محصولات هوافضا و غیره.
تأثیر: این تعرفهها موقت هستند اما هزینه واردات را افزایش میدهند، فشار تورمی ایجاد میکنند و زنجیره تأمین جهانی را مختل خواهند کرد. نرخ مؤثر تعرفه آمریکا اکنون حدود ۱۴.۵ درصد تخمین زده میشود و میتواند درآمد قابلتوجهی (بیش از ۱.۳ تریلیون دلار در ۱۰ سال) ایجاد کند.
چین: تعرفههای خاص پیشین (مانند مرتبط با فنتانیل) همچنان پابرجا؛ سهم واردات چین از آمریکا کاهش یافته است.
اروپا و چین: اتحادیه اروپا تعرفههای ضد یارانه بر خودروهای الکتریکی چینی (۷.۸ تا ۳۵.۳ درصد علاوه بر ۱۰ درصد استاندارد) را حفظ کرده، اما امکان توافق «حداقل قیمت» برای برخی مدلها فراهم شده تا تعرفه تعلیق شود.
پیشبینی هفته آینده: تعرفههای جدید آمریکا (۱۵ درصد) از ۲۴ فوریه فعال میشود و میتواند فشار تورمی جهانی، اختلال در زنجیره تأمین و نوسان در بورسها ایجاد کند. اگر کنگره تمدید نکند، موقت خواهد بود، اما ترامپ ممکن است اقدامات بیشتری اعلام کند.
وضعیت اقتصادی کلان کشورها
ایالات متحده آمریکا: اقتصاد آمریکا همچنان از رشد نسبتاً پایداری برخوردار است، اما این رشد بهشدت تحت تأثیر عدمقطعیتهای سیاسی (بهویژه پیرامون دونالد ترامپ)، فشارهای تورمی، تنشهای ژئوپلیتیکی و اعمال تعرفههای جدید قرار دارد. بازار بورس وضعیت نوسانی را تجربه میکند. پیشبینی میشود در هفته آینده نرخ بهره بدون تغییر باقی بماند و بورس همچنان با نوسانات بالا، بهویژه در واکنش به سیاستهای تعرفهای، همراه باشد.
اروپا: سیاست پولی در اروپا با رویکردی محتاطانه دنبال میشود. اگرچه برخی ریسکهای تجاری کاهش یافتهاند، اما فشارهای ژئوپلیتیکی و همچنین تعرفههای اعمالشده بر خودروهای چینی همچنان بر فضای اقتصادی سایه افکندهاند. انتظار میرود در هفته آینده بازارهای مالی و دادههای اقتصادی در وضعیت ثابت تا نوسانی قرار گیرند.
چین: رشد صادرات چین ادامه دارد، اما فضای اقتصاد این کشور با عدمقطعیتهای جهانی مواجه است؛ از جمله تعرفه ۱۵ درصدی آمریکا و توافقهای مرتبط با خودروهای برقی در اروپا. پیشبینی میشود صادرات چین در هفته آینده بهطور نسبی ثابت بماند، هرچند فشار ناشی از تعرفهها ادامه خواهد داشت.
هند: اقتصاد هند بهشدت به قیمت نفت و واردات انرژی حساس است و افزایش قیمت نفت میتواند فشارهای تورمی قابلتوجهی ایجاد کند. در هفته آینده، احتمال بروز فشار تورمی ناشی از بخش انرژی وجود دارد.
ترکیه: اقتصاد ترکیه تحت تأثیر نوسانات نرخ ارز و نرخ بهره قرار دارد و سیاستگذار پولی در تلاش برای تثبیت شرایط است. پیشبینی میشود نرخ بهره در هفته آینده ثابت بماند و بازار بورس با نوسانات همراه باشد.
ایران: شاخص بورس تهران در حدود ۳,۸۰۰,۰۰۰ واحد قرار دارد که نشاندهنده افت اخیر بازار است. نرخ دلار آزاد نیز در بازه حدود ۱,۶۴۲,۰۰۰ تا ۱,۶۴۴,۰۰۰ تومان نوسان دارد که این افزایش ناشی از تحریمها، تورم و خروج سرمایه ارزیابی میشود. برای هفته آینده، نوسان افزایشی نرخ دلار محتمل است؛ بورس ممکن است روندی نزولی یا محدود داشته باشد و وضعیت صادرات و واردات نیز تحت تأثیر شرایط بازار نفت و تحریمها، از ثبات نسبی تا نوسان پیشبینی میشود.
بخش ویژه: ژئوپلیتیک و تأثیر بر هفته آینده
تنشهای شدید آمریکا-ایران (تهدید حمله نظامی، مانورها، مذاکرات ژنو) همراه با تعرفههای جدید آمریکا (۱۵ درصد جهانی) نگرانی از عرضه انرژی و زنجیره تأمین را افزایش داده و داراییهای امن را تقویت کرده است.
پیامدهای محتمل:
• افزایش قیمت نفت و طلا (به دلیل ریسک عرضه و تقاضای امن سرمایه)
• جریان سرمایه به طلا و دلار
• نوسان شدید در بورسها، رمزارزها و تجارت جهانی
• فشار تورمی از تعرفهها (بهویژه در آمریکا و شرکای تجاری)
جمعبندی کوتاه
بازار نفت: پیشبینی میشود بازار نفت در هفته آینده با نوسانات بالا همراه باشد و احتمال افزایش قیمت در محدوده حدود ۷۰ تا بیش از ۷۴ دلار وجود دارد.
بازار طلا: طلا همچنان از یک روند صعودی قدرتمند برخوردار است که عمدتاً ناشی از افزایش تقاضای پناهگاهی در فضای پرریسک اقتصاد جهانی خواهد بود.
بازار ارزهای دیجیتال: انتظار میرود بازار ارزهای دیجیتال در هفته آینده نوسانات قابلتوجهی را تجربه کند و در عین حال، احتمال بروز فشار فروش در این بازار وجود دارد.
بورسهای جهانی: بورسهای جهانی به دلیل فشارهای ناشی از سیاستهای تعرفهای، در معرض نوسان یا کاهش ملایم قرار دارند.
نرخ بهره جهانی: پیشبینی میشود نرخهای بهره در سطح جهانی در وضعیت ثابت باقی بمانند یا تنها با نوسانات محدود مواجه شوند.
تعرفهها و تجارت جهانی: فعالسازی تعرفه ۱۵ درصدی جهانی از سوی ایالات متحده آمریکا از تاریخ ۲۴ فوریه، میتواند منجر به افزایش فشارهای تورمی و ایجاد اختلال در زنجیرههای تأمین جهانی شود.
ریسکهای ژئوپلیتیکی: سطح ریسکهای ژئوپلیتیکی همچنان بسیار بالا ارزیابی میشود و انتظار میرود تأثیر قوی و مستقیم بر تمامی بازارهای مالی و کالایی داشته باشد.
تهیه شده در مرکز شتاب تبریز- TAC